του Κώστα Δ. Μπλιατκα

Θέμα πολιτισμού, εν τέλει

 

Το θαλάσσιο μέτωπο της Θεσσαλονίκης είναι το στοιχείο που ενώνει την πόλη με

τη θάλασσα, την Ανατολή με τη Δύση, υπό τη γεωγραφική ή και την ποιητική θέαση.

Πέρασαν πολλά για να το καταλάβουμε. Χρόνια και έριδες. Ευτυχώς να λέμε, που

μεσολάβησε το έργο της ανάπλασης – αποκατάστασης της Νέας Παραλίας, το οποίο

βοήθησε όλους εμάς τους κατοίκους της να αντιληφθούμε ότι η πόλη οφείλει να

αγκαλιάζει ειρηνικά τον Θερμαϊκό, όταν το βλέμμα χαϊδεύει τον Όλυμπο απέναντι,

και να τον δει από τη μεριά της θάλασσας.

Αυτός είναι ο φυσικός της προσανατολισμός και ο “κατά χώρο” πρωταγωνιστής

της καθημερινότητας των κατοίκων.

Τι γίνεται όμως με τον “κατά χρόνο” πρωταγωνιστή, που δεν είναι άλλος από τη

μακραίωνη ιστορία της πόλης;

Δεν περισσεύει ο σεβασμός στην ιστορία, ούτε η ενημέρωση για τα μνημεία της

πόλης που αποτυπώνουν την ιστορία 23 αιώνων.

Παράλογο γεγονός υπό μία έννοια, αν σκεφτεί κανείς ότι, εκτός από τα

αστραφτερά σε αξία μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς της Θεσσαλονίκης που

επέλεξε η UNESCO, και τους θησαυρούς που εκτίθενται στα μουσεία, είναι και τα

ευρήματα που τα τελευταία χρόνια η αρχαιολογική σκαπάνη, με την ευκαιρία του

μετρό Θεσσαλονίκης, έφερε στο φως. Πρόκειται για έναν απίστευτο αριθμό νέων

ευρημάτων, που ξεπερνούν τις 300.000: τάφοι, χρυσά στεφάνια, σιντριβάνια, κινητά

αντικείμενα, ρωμαϊκά νεκροταφεία, τοιχογραφίες. Αλλάζει άρδην η όψη και ο

“προσανατολισμός” της πόλης, μόλις ολοκληρωθούν τα έργα, λένε πολλοί.

Και μολονότι είναι προφανές το όφελος που θα προέλθει από την της αλλαγή

του προσανατολισμού της πόλης, όταν το μετρό δοθεί σε κυκλοφορία και αποκτηθεί

επιτέλους το μέσο σταθερής τροχιάς που θα διευκολύνει την αστική κινητικότητα,

μικραίνοντας τον χρόνο των μετακινήσεων και ανακουφίζοντας το κέντρο της

πόλης, το όφελος επίσης σε πολιτιστικό επίπεδο δεν θα είναι ευκαταφρόνητο.

Τα ταξίδια του μετρό, εκτός από γρήγορα, θα είναι και συναρπαστικά, καθώς θα

αναδεικνύουν την ιστορία της Θεσσαλονίκης μέσα στον χρόνο, σμίγοντας το

παρελθόν με το παρόν πάνω σε διαδρομές πολιτισμού και ιστορίας. Η δημιουργία

Μουσείου Μετρό, όπου θα φιλοξενούνται τα αρχαιολογικά ευρήματα, αλλά και η

ανάπτυξη ευρημάτων σε ελεύθερους χώρους, μαζί με υφιστάμενα μνημεία ―

διαμορφώνοντας, κατ’ αυτόν τον τρόπο, ένα ανοιχτό μουσείο― θα αποκαταστήσουν

μία άλλη σχέση μεταξύ πολιτών, χρόνου και χώρου. Ζωντανότερη, διαδραστικότερη,

σοφότερη.

Και τότε ίσως ο τόπος να κερδίσει κάποιον από τον σεβασμό που του αναλογεί.

Και ένα μερίδιο αγάπης μεγαλύτερο…