Project Description

exophyllo crop

Εξώφυλλο: Ναυσικά Παπαθεοδώρου, Οικία Νεδέλκου, 2017

Ημερομηνία έκδοσης: Σεπτέμβριος  2018 – Νοέμβριος 2018
Γλώσσα: Ελληνικά
Σελίδες: 120
Σχήμα/Διαστάσεις: 21×48
Κωδικός: 65
ISSN: 1108-5452
Τιμή: € 8.00

Εκδότης: Σταύρος Ανδρεάδης

Γενικός Διευθυντής: Κώστας Δ. Μπλιάτκας

Εκδοτική Επιτροπή: Γιώργος Αναστασιάδης, Σοφία Καρακώστα, Κώστας Δ. Μπλιάτκας, Σάκης Σερέφας, Γιώργος Σκαμπαρδώνης, Ελευθερία Στόικου, Στέλλινα Τρωιάνου, Ευάγγελος Χεκίμογλου

Συνεργάτες τεύχους:

Κωστής Αργυριάδης, Γιάννης Βανίδης, Άρις Γεωργίου, Άρτεμις Δαράκη, Δήμητρα Δοξάκη, Γιάννης Θεοδωρίδης, Ινώ Ιωαννίδου, Δημήτρης Καλοκύρης, Δήμητρα Καμαράκη, Σοφία Καρακώστα, Γιάννης Καρατζόγλου,  Γιώργος Κορδομενίδης, Νίκος Κουκής, Λίζα Μαμακούκα, Θάλεια Μαντοπούλου-Παναγιωτοπούλου, Λενιώ Μπαρτζώκη, Κώστας Δ. Μπλιάτκας, Έλσα Μπομπόλη, Λίνα Μυλωνάκη, Λέων Α. Ναρ, Μανόλης Ξεξάκης, Ναυσικά Παπαθεοδώρου, Ηρακλής Παπαϊωάννου, Ντίνος Παπασπύρου, Ανδρέας Παύλου, Γαβριήλ Νικολάου Πεντζίκης, Στράτος Σιμιτζής, Σάκης Σερέφας, Γιώργος Σκαμπαρδώνης, Κωνσταντίνος Σολδάτος, Αννίτα Στυλοπούλου, Ευαγγελία Στεφανή, Κωνσταντίνος Σφήκας, Όλγα Σωτηρίου, Αλεξία Τζιώνα, Μικέλε Τροϊάνι, Στελλίνα Τρωιάνου, Στέργιος Τσιούμας, Ευάγγελος Χεκίμογλου

Editorial

…Να μας πεις υιούς σου και να μας εξυψώσεις…

του Κώστα Δ. Μπλιάτκα

Και τι δε θα ’δινες,  λες, για έναν παλιό Σεπτέμβρη στη Θεσσαλονίκη. Να ’τανε, ας πούμε, τώρα το 1978, το «μεταβατικό»,  μετά τον σεισμό, τον οποίο έπαιρνε κι αυτόν στ’ αψήφιστα η νιότη σου, όπως και τόσα άλλα. Να ’τανε τότε που οι βόλτες στην πόλη της περιπλάνησης φαίνονταν ατέλειωτες, όπως άλλωστε και οι μέρες που μας δόθηκαν και οι οποίες – φευ – λιγόστεψαν πολύ.

Μήπως όμως τώρα οι περιπλανήσεις είναι καλύτερες;

Η νέα παραλία, το λέει και το όνομά της, είναι νεανική. Μοιάζει πιο φιλόξενη από την κοσμική παλιά, και πιο φιλική προς τον καινούργιο τρόπο ζωής που έρχεται. Της πάει ο ποδηλάτης, ο δρομέας, ο φιλόζωος, ο μουσικός του δρόμου που ανταμώνεις στη δική σου κάπως πιο αργόσυρτη βόλτα, που όμως έτσι σου δίνει την ευκαιρία να απολαύσεις χαλαρά, δηλαδή σε βάθος, τη θάλασσα μέχρι απέναντι στην κορυφή του Ολύμπου.

Από το άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου μέχρι το Μέγαρο Μουσικής είναι τρία χιλιόμετρα, δρόμος που ήταν παιχνιδάκι τότε. Αλλά και τώρα πάλι παιχνίδι είναι, άλλου τύπου. Παιχνίδι με τα χρώματα και με τον χρόνο. Κάθε βράδυ και ένα καινούργιο χρώμα βάφει τον Όλυμπο, τα σύννεφα και τον ουρανό πίσω από τους γερανούς του λιμανιού.

Περπατάς αργά. Πρώτη φορά θέλεις να δεις λεπτομερώς τους δώδεκα κήπους – θεματικά πάρκα – που συναντάς κατά μήκος της διαδρομής. Ανοίγεις κουβέντα με τους φοιτητές που βγαίνουν φωτογραφίες με το κινητό. Ανταποκρίνονται. Ρίχνεις ένα αστείο και το πιάνουν και γελάνε. Λίγο είναι;

Και καλά το παιχνίδι με τα χρώματα. Το άλλο, με τον χρόνο, πώς παίζεται;

Παίζεται σαν κρυφτό, υποψιάζεσαι.

Μπορεί, όμως, άραγε ο χρόνος να αδειάσει ολοκληρωτικά; Και τελικά, η φράση «χάνουμε τον καιρό μας» καλύπτει και τέτοια νωχελικά απογεύματα;

Υπάρχει αυτό το παιχνίδι. Ο Γιώργος Ιωάννου το έμαθε και με τον απαράμιλλο, γλωσσικά αισθαντικό τρόπο του,  έγραψε στη Θεσσαλονίκη του μέλλοντος, όταν αυτή θα έχει αναγεννηθεί, ενώ εμείς θα λείπουμε. Και της λέει:

 «Μη μας πατικώσεις μες στην ανωνυμία και τη λησμονιά, όπως τόσο καλά ξέρεις, αλλά να μας ξαναθυμηθείς, να μας πεις υιούς σου και να μας εξυψώσεις».

Σιγά σιγά νυχτώνει, ενώ φτάνεις στον κήπο των εξοχών με το υπαίθριο αμφιθέατρο.  Άναψαν τα κόκκινα φωτάκια κατά μήκος της διαδρομής, φωτίστηκαν τα καραβάκια και τα πεταλάκια του αλόγου,  με το «τάκα-τάκα-τάκα» τους, κάνουν λες μιαν πρωτόγνωρη ενορχήστρωση με την καλοπαιγμένη συγχορδία του νεαρού που κάθεται στα σκαλάκια.

The answer my friend is blowing in the wind…

 


Πώς έκανε την “επανεκκίνηση” της η πόλη τον Σεπτέμβρη του 1978 μετά τους σεισμούς; Πώς ήταν να είσαι φοιτητής το ’72 και πώς σήμερα στην φοιτητούπολη Θεσσαλονίκη; Τι γράφει για τον πατέρα του Ν.Γ. Πεντζίκη, ο Γαβριήλ Ν. Πεντζίκης, αποθησαυρίζοντας αποσπάσματα από τα βιβλία του μεγάλου λογοτέχνη; Μιλάνε τα μνημεία; Και αν ναι τι λένε; Τι απέγινε η συνοικία του Αγίου Αθανασίου και τι διηγείται η οδός Καρμπολά;  Υπάρχει στ’ αλήθεια ελληνικός horror κινηματογράφος;  Τι μπορεί να μας αποκαλύψει από το παρελθόν ο πήλινος κόσμος των ειδωλίων και πόσα μνημεία μπορεί να μας παρουσιάσει ένας ξεναγός που διασχίζει την  Εγνατία από την Καμάρα μέχρι την πλατεία Βαρδαρίου;  Πόσο εύκολη ήταν η επανένταξη των Εβραίων που επέστεψαν από τα στρατόπεδα στην γενέθλιο πόλη Θεσσαλονίκη το ‘45?  Όλα αυτά, αλλά και άλλα πολλά ερωτήματα βρίσκουν την απάντηση τους,  στο νέο τεύχος του ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚέΩΝ ΠόΛΙΣ.

Το περιοδικό ανοίγει με το EDITORIAL του ΚΩΣΤΑ Δ. ΜΠΛΙΑΤΚΑ με τίτλο «…Να μας πεις υιούς σου και να μας εξυψώσεις».

Στη  στήλη IN MEMORIAM ο ΚΩΣΤΑΣ Δ. ΜΠΛΙΑΤΚΑΣ αποχαιρετά  με ένα κείμενο με τίτλο Το Αντίο του Αρχιτέκτονα, τον συνεργάτη του περιοδικού Γιάννη Χατζηγώγα.

Στην ενότητα ΟΣΑ ΔΕΝ ΛΕΕΙ Η ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ φιλοξενούνται ένα κείμενο της ΣΤΕΛΛΙΝΑΣ ΤΡΩΙΑΝΟΥ για το Γαλλικό Ινστιτούτο και ένα κείμενο της ΣΟΦΙΑΣ ΚΑΡΑΚΩΣΤΑ για το σούρουπο στην πόλη, ενώ στη στήλη ΤΟΤΕ ΚΑΙ ΤΩΡΑ ο αρχιτέκτονας/φωτογράφος ΑΡΙΣ ΓΕΩΡΓΙΟΥ συλλαμβάνει με το φωτογραφικό του φακό δυο στιγμές στο χρόνο, 20 χρόνια πρίν-20 χρόνια μετά,  της γωνίας Βασιλέως Ηρακλείου και Καρόλου Ντηλ.

Η ενότητα ΝΕΟΙ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΙ  ανοίγει με μια εικαστική «συνομιλία» μεταξύ τοποσήμων της Θεσσαλονίκης και ανθρώπων· έργα δια χειρός φοιτητών της ΑΣΚΤ, συνοδευόμενα από μικρά κείμενα, που υποστηρίζουν λεκτικά τις πολύ ιδιαίτερες εικόνες των Δήμητρας Δοξάκη, Έλσας Μπομπόλη, Ναυσικάς Παπαθεοδώρου, και Ανδρέα Παύλου και που απαντούν στο ερώτημα: «Μιλούν τα μνημεία;» Στην εισαγωγή του άρθρου η καθηγήτρια Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών ΑΠΘ  ΘΑΛΕΙΑ ΜΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ – ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΥ.

Στην ίδια στήλη ο φωτογράφος ΚΩΣΤΗΣ ΑΡΓΥΡΙΑΔΗΣ φωτογραφίζει Ένα σύμπαν από κόπιες της πραγματικότητας. Η στήλη κλείνει με μια συνέντευξη στην ΛΙΝΑ ΜΥΛΩΝΑΚΗ των νεαρών  δημιουργών της ταινίας τρόμου 9023, υποψήφιας καλύτερης horror movie στην Comi-con International Film Festival στο Σαν Ντιέγκο, Σωτήρη Πετρίδη, Δημήτρη Τσακαλέα και Τόνιας Ναναυράκη.

Στη στήλη ΜΕ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΜΟΥ ΠΙΝΕΛΙΑ η ΟΛΓΑ ΣΩΤΗΡΙΟΥ, παιδί του brain drain, καταθέτει τη δική της άποψη για τη διαρροή των νέων προς το εξωτερικό αλλά και για το νόστιμον ήμαρ, την ημέρα της επιστροφής, που είναι άγνωστο αν κάποτε θα έρθει.

Ακολουθεί η στήλη ΓΩΝΙΕΣ με μια αναφορά του ΝΤΙΝΟΥ ΠΑΠΑΣΠΥΡΟΥ στην  ιστορική ταβέρνα Γκρεμισμένη Φωληά, και η στήλη ΕΝΤΟΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΟΛΕΩΣ με ένα σχόλιο του ερευνητή φωτογραφίας ΗΡΑΚΛΗ ΠΑΠΑΪΩΑΝΝΟΥ σε μια εικόνα του ΝΙΚΟΥ ΚΟΥΚΗ.

 

Οι ΔΡΟΜΟΙ ΠΑΛΙΟΙ, περιγράφουν  μια ξενάγηση από τον ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟ ΣΦΗΚΑ σε δέκα εμβληματικά σημεία της οδού Εγνατίας, από την Καμάρα και το Μπέη Χαμάμ έως το Ξενοδοχείο Βιέννη, που συμπυκνώνει 16 αιώνες ιστορίας της Θεσσαλονίκης.

Στην  ενότητα ΙΣΤΟΡΙΑ  ο ΛΕΩΝ ΝΑΡ  στο άρθρο του Ξανά στη Σαλονίκη  περιγράφει τις συνθήκες που επικράτησαν στη Θεσσαλονίκη μετά την επιστροφή των Εβραίων που επέζησαν από τα ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης ενώ ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΡΑΤΖΟΓΛΟΥ στο δικό του άρθρο, Οδού Καρμπολά μνήμη (και λήθη) συμπυκνώνει  την ιστορία της νεότερης Θεσσαλονίκης (Ναζισμός, συλλήψεις Εβραίων, ΕΑΜ) μέσα από την ιστορία του ομώνυμου δρόμου, που στέγασε από τις υπηρεσίες των κατοχικών δυνάμεων των Γερμανών μέχρι τα γραφεία του ΕΑΜ και του Νίκου Ζαχαριάδη.

Ακολουθεί το εκτενές ΑΦΙΕΡΩΜΑ στις μέρες μετά τον μεγάλο σεισμό με τίτλο,  1978: Η επανεκκίνηση μια πόλης. Πως ξυπνά μια πόλη  μετά από μια μεγάλη καταστροφή; Ποιες οι αλλαγές που συντελέστηκαν; Τι μένει να θυμίζει αυτό που έγινε, είναι κάποια από τα ερωτήματα που απαντώνται μέσα από τα κείμενα των ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΚΑΜΠΑΡΔΩΝΗ, ΗΡΑΚΛΗ ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ, ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ ΧΕΚΙΜΟΓΛΟΥ, ΣΤΡΑΤΟΥ ΣΙΜΙΤΖΗ, και ΣΤΕΡΓΙΟΥ ΤΣΙΟΥΜΑ. Εισαγωγή /επιμέλεια αφιερώματος: ΚΩΣΤΑΣ Δ. ΜΠΛΙΑΤΚΑΣ.

 

 

Στην  στήλη ΜΝΗΜΕΣ ΑΠΟ ΜΙΑ ΛΗΣΜΟΝΗΜΕΝΗ ΠΟΛΗ ο ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΧΕΚΙΜΟΓΛΟΥ αφηγείται την ξεχασμένη ιστορία της συνοικίας του Αγίου Αθανασίου

 

Οι ΚΛΕΙΣΤΕΣ ΣΤΡΟΦΕΣ φιλοξενούν το κείμενο της ΛΙΖΑΣ ΜΑΜΑΚΟΥΚΑ, Φραπέ γλυκό, με δυο παγάκια και το κείμενο της ΣΤΕΛΛΙΝΑΣ  ΤΡΩΙΑΝΟΥ Το ύποπτο δέμα.  Δύο ιδιαίτερες ιστορίες πικρού χιούμορ, για το ποδόσφαιρό και την τρομοκρατία, ενώ στη συνέχεια, στην στήλη  ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ: ΑΝΤΙΓΡΑΦΗ – ΕΠΙΚΟΛΛΗΣΗ ο  ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΛΟΚΥΡΗΣ, παρουσιάζει τον υπέροχο κήπο πικρών αισθημάτων του σκηνογράφου Γιώργου Πάτσα.

 

Ακολουθεί η ενότητα κειμένων ΕΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, η οποία υποδέχεται το τελευταίο κομμάτι του δρομολογίου του ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΚΑΜΠΑΡΔΩΝΗ με το Λεωφορείο 10 να φτάνει στο τέρμα του. «Το όχημα πλέον συνεχίζει την πορεία του με κατεύθυνση τα άστρα».

Η ίδια στήλη φιλοξενεί στην ενότητα ΣΤΟ ΑΠΘ, ΤΟΤΕ ΚΑΙ ΤΩΡΑ τα κείμενα δύο φοιτητών του Α.Π.Θ. με +40 χρόνια διαφορά μεταξύ τους.  Ο ΣΤΕΡΓΙΟΣ ΤΣΙΟΥΜΑΣ φοιτητής το 1972,  η ΑΡΤΕΜΙΣ ΔΑΡΑΚΗ φοιτήτρια σήμερα. Τι έχει αλλάξει στο… «φοιτητιλίκι» μέσα στα χρόνια, και τι παρέμεινε ίδιο;

 

Στη στήλη ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΚΑΙ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΑ ΠΟΡΤΡΑΙΤΑ, ο ΓΑΒΡΙΗΛ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΕΝΤΖΙΚΗΣ, στο κείμενό του Το αμάρτημα του πατρός μου, 25 χρόνια μετά τον θάνατο του πατέρα του Ν.Γ ΠΕΝΤΖΙΚΗ, αποθησαυρίζει αποσπάσματα κειμένων του μεγάλου λογοτέχνη.

 

Στις ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ που ακολουθούν ο ΓΙΩΡΓΟΣ  ΣΚΑΜΠΑΡΔΩΝΗΣ  συνομιλεί με τον τέως μηχανικό του στρατού, ειδικό στις παλιές μοτοσικλέτες και στα αυτοκίνητα, ΝΙΚΟ ΣΤΡΟΥΘΟΠΟΥΛΟ  για την αμέσως μετά τον πόλεμο μεταβατική περίοδο και τα οχήματα που κυριαρχούσαν τότε στους δρόμους  της πόλης

 

Στη στήλη ΜΟΥΣΙΚΗ η ΑΝΝΙΤΑ ΣΤΥΛΟΠΟΥΛΟΥ παρουσιάζει τον σαλονικιό οργανοποιό και δημιουργό της «Ξυλοφωνίας» ΤΑΣΟ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ, ενώ στη στήλη ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ, ο ΜΑΝΟΛΗΣ ΞΕΞΑΚΗΣ καταγράφει σκέψεις για την λειτουργία του χρήματος και την εξέλιξη των κοινωνιών, τη συσσώρευση του πλούτου και των αγαθών και την υποκατάσταση των ανθρωπίνων σχέσεων, με αφορμή την έκθεση της εικαστικού ΑΝΝΑΣ ΒΙΛΔΙΡΙΔΟΥ με θέμα το χρήμα.

Τέλος στην ενότητα ΜΟΥΣΕΙΑ φιλοξενείται ένα άρθρο της αρχαιολόγου Δρ. ΕΥΑΓΓΕΛΙΑΣ ΣΤΕΦΑΝΗ για τα αρχαιοελληνικά ειδώλια, με τίτλο ΕΙΔΩΛΙΑ: Πως ζωντανεύει ένας μικρόκοσμος από πηλό, ενώ η δημοσιογράφος ΑΛΕΞΙΑ ΤΖΙΩΝΑ  παρουσιάζει το μουσείο του ΑΡΗ, ένα μουσείο που συνδυάζει τον αθλητισμό με την ιστορία.

Στο περιοδικό υπάρχουν ακόμη οι σταθερές στήλες  ΓΡΑΜΜΑΤΑ, με μια μετάφραση του ποιήματος της  Sheila Black  Θεσσαλονίκη από τον λογοτέχνη – μεταφραστή ΣΑΚΗ ΣΕΡΕΦΑ σε εικονογράφηση της ΔΗΜΗΤΡΑΣ ΚΑΜΑΡΑΚΗ, αλλά και ένα αφιέρωμα του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΡΔΟΜΕΝΙΔΗ στον λογοτέχνη ΒΑΓΓΕΛΗ ΤΑΣΙΟΠΟΥΛΟ.

Έργο εξωφύλλου:  Ναυσικά Παπαθεοδώρου, 2017.

Κυκλοφορεί σε επιλεγμένα βιβλιοπωλεία σε Θεσσαλονίκη και Αθήνα
Για ετήσιες συνδρομές ή αγορές T: 2310 551754, F: 2310 551748, E: 
info@peebe.gr                         

Ταυτότητα έκδοσης

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚέΩΝ ΠόΛΙΣ

Τριμηνιαία Επιθεώρηση Πολιτισμού  που εκδίδεται από την Πολιτιστική Εταιρεία Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος και καλύπτει θέματα ιστορίας, αρχαιολογίας, εικαστικών τεχνών, περιβάλλοντος, θεάτρου, κινηματογράφου, μουσικής, αρχιτεκτονικής, λογοτεχνίας, ποίησης και σχολιασμού της πολιτιστικής ζωής της Θεσσαλονίκης.

Τεύχος 65  Σεπτεμβρίου 2018 – Νοεμβρίου 2018  σελίδες 120

Τιμή τεύχους: € 8   –   Ετήσια συνδρομή εσωτερικού: € 30 / Ευρώπης: € 50 / λοιπών χωρών: € 60

Ιδιοκτησία: ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΩΝ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ

Εκδότης: Σταύρος Ανδρεάδης

Γενικός Διευθυντής: Κώστας Δ. Μπλιάτκας

Πολιτιστική Εταιρεία Επιχειρηματιών Βορείου Ελλάδος (Π.Ε.Ε.Β.Ε): Αστική μη Κερδοσκοπική Εταιρεία που ιδρύθηκε το 1995 από μία ομάδα επιχειρηματιών της Θεσσαλονίκης με σκοπό την παρέμβαση και προσφορά στα πολιτιστικά δρώμενα της Βορείου Ελλάδος.